Ριζοσπαστική Παιδαγωγική & Σχολικές Πρακτικές

Στην ενότητα αυτή ολοκληρώνεται η διερεύνηση της Ριζοσπαστικής Παιδαγωγικής, με την αναζήτηση εκείνων των πρακτικών που «ταιριάζουν» σ’ αυτήν την προσέγγιση.

 

Ροζοσπαστισμός «είναι ένας ιδεολογικός τύπος, ο οποίος ορίζεται ως μια προοπτική που αμφισβητεί τη νομιμότητα του υπάρχοντος συστήματος ιεραρχίας που σχετίζεται με θέματα φυλής, φύλου, τάξης, ανικανότητας, σεξουαλικού προσανατολισμού ή άλλου κοινωνικά κατασκευασμένου διαχωρισμού μεταξύ των ανθρώπων». Με βάση τη ριζοσπαστική παιδαγωγική μαρξιστικών προσανατολισμών, τα εκπαιδευτικά συστήματα στη σύγχρονη κοινωνία λειτουργούν, εν μέρει, για να διατηρήσουν και να αναπαραγάγουν ένα εκμεταλλευτικό καπιταλιστικό σύστημα. η επίσημη εκπαίδευση χρησιμοποιεί μέσα, όχι πάντα φανερά, που οδηγούν σε κάποιας μορφής συναίνεση των υποτελών πληθυσμών. Τα μέσα αυτά είναι θεσμοί, όπως συνδικάτα, εκκλησίες, οικογένειες και σχολεία, που «μεταβιβάζουν στα άτομα ένα σύστημα αξιών, στάσεων, συμπεριφορών, πεποιθήσεων και ηθικής που υποστηρίζει ή αναπαραγάγει την καθιερωμένη κοινωνική τάξη και τα ταξικά ενδιαφέροντα που την κατακυριεύουν». Η «εύκολη λειτουργιστική εξήγηση» ταυτίζει τις συνέπειες με τις αιτίες ύπαρξης του κάθε φαινομένου που εξετάζει, ενώ η «κατάλληλη λειτουργιστική εξήγηση» αναγνωρίζει τις αιτίες ύπαρξης του φαινομένου αλλά και τις συγκεκριμένες συνέπειες που το διαιωνίζουν.

 

Δεν μπορούμε όμως να γνωρίζουμε πως το σχολείο θα εκπληρώνει πάντα αυτούς τους σκοπούς, καθώς η υφιστάμενη κοινωνία χαρακτηρίζεται από ποικίλες αντιφάσεις.

 

Οι αυταρχικές πρακτικές που οδηγούν τις/τους μαθήτριες/ές σε να γίνουν φοβισμένα, παθητικά, πειθήνια και  κομφορμιστικά άτομα, μελλοντικούς/ές χειραγωγούμενους/ες εργάτες/ριες και μη ενεργοί/ές πολίτες/ισσες (του καναπέ).

 

Οι ριζοσπάστες/τριες παιδαγωγοί δεν αξιολογούν με παραδοσιακό τρόπο, είναι υπέρ της αυτό-αξιολόγησης για την ενίσχυση της υπευθυνότητας, δημιουργούν ένα πιο φιλελεύθερο κλίμα στις τάξεις τους και χρησιμοποιούν το διάλογο και όχι τη διάλεξη, ώστε να ακούν τους μαθητές & τις μαθήτριες. Επιπρόσθετα: Παντρεύουν μάθηση και ακτιβισμό και συζητούν με τους μαθητές από την αρχή της χρονιάς για την εφαρμογή συγκεκριμένων δραστηριοτήτων-μεθόδων που υποβοηθούν στη μάθηση και δημιουργούν ένα οικείο και ευχάριστο σχολικό περιβάλλον.

 

Λέξεις Κλειδιά: ριζοσπαστισμός, αντιαυταρχική εκπαίδευση, αναλυτικό πρόγραμμα