Δίκαιο των Ανηλίκων

Πιτσελά Αγγελική

Περιγραφή

Αναπτύσσονται οι ειδικές διατάξεις του ουσιαστικού, δικονομικού και σωφρονιστικού ποινικού δικαίου των ανηλίκων. Επιχειρείται μια συγκριτική ανάλυση του νομικού πλαισίου και της έκτασης, δομής και πορείας της εγκληματικότητας των ανήλικων. Τελικά εξετάζονται μεταρρυθμιστικές προτάσεις για τη μεταχείριση ανηλίκων δραστών εγκλημάτων ενόψει των πορισμάτων που απέφεραν διεθνείς εμπειρικές εγκληματολογικές έρευνες.

 

Κωδικός: OCRS268
Κατηγορία: Νομικής » Προπτυχιακό
CC - Αναφορά - Μη Εμπορική Χρήση - Όχι Παράγωγα Έργα
CC - Αναφορά - Μη Εμπορική Χρήση - Όχι Παράγωγα Έργα

Θεματικές Ενότητες

Οργανωτική αυτονόμηση της αντιμετώπισης των ανηλίκων (σε κίνδυνο και παραβατών) ως αποτέλεσμα της πρόσληψής τους ως προσωπικοτήτων με ιδιαίτερες ανάγκες προστασίας, επιμέλειας, επίβλεψης και ενίσχυσης. Ιστορική εξέλιξη του δικαίου πρόνοιας και αρωγής και του ποινικού δικαίου των ανηλίκων. Επισκόπηση των συνταγματικών και νομοθετικών θεμελίων της απονομής δικαιοσύνης σε ανηλίκους. Διεθνείς συμβατικές υποχρεώσεις και κείμενα ήπιου δικαίου σχετιζόμενα με θέματα ανηλίκων.

 

Λέξεις κλειδιά: ανηλικότητα, σκόπιμη ποινή, πρόληψη εγκλήματος, καταστολή εγκλήματος.

Προσέγγιση του δικαίου πρόνοιας και αρωγής ανηλίκων: Προσωπικό και αντικειμενικό πεδίο εφαρμογής. Διαπαιδαγώγηση, στήριξη και αρωγή σε περιπτώσεις διακινδύνευσης της ανέλιξης του ανηλίκου.

 

Λέξεις κλειδιά: πρόνοια και αρωγή, ίδρυμα αγωγής, παραβάσεις status.

Προσέγγιση ποινικού δικαίου ανηλίκων: Διαπαιδαγώγηση, στήριξη και αρωγή σε περιπτώσεις τέλεσης αξιόποινης πράξης, αποτροπή μελλοντικής εγκληματικής δραστηριότητας, έμφαση στις εγγυήσεις του κράτους δικαίου. Ποινικό δίκαιο ανηλίκων ως έσχατο καταφύγιο της έννομης τάξης.

 

Λέξεις κλειδιά:αναμορφωτικά μέτρα, θεραπευτικά μέτρα, ειδικό κατάστημα κράτησης νέων.

Απόψεις που συνηγορούν για μια ειδική απασχόληση με το (ποινικό) δίκαιο των ανηλίκων. Βασικές αρχές της απονομής δικαιοσύνης σε ανηλίκους σε ένα δημοκρατικό και κοινωνικό κράτος δικαίου: αρχή της ευημερίας, αρχή της διαπαιδαγώγησης, αρχή της ενοχής, αρχή του ανθρωπισμού, αρχή της ελάχιστης δυνατής παρέμβασης, αρχή της επικουρικότητας στο δικονομικό και ουσιαστικό ποινικό δίκαιο ανηλίκων, στέρηση της ελευθερίας των ανηλίκων υπό οποιαδήποτε μορφή ως έσχατο μέτρο και για τη μικρότερη δυνατή χρονική περίοδο.

 

Λέξεις κλειδιά: αρχή ενοχής, αρχή αναλογικότητας, intervention, diversion.

Ουσιαστικό ποινικό δίκαιο ανηλίκων: Ιστορική εξέλιξη της ειδικής μεταχείρισης των ανηλίκων. Προσωπικό και αντικειμενικό πεδίο εφαρμογής. Έννοια των ανήλικων και νεαρών ενήλικων δραστών. Ποινικά ανεύθυνοι και ποινικά υπεύθυνοι ανήλικοι. Συγκριτικού δικαίου παρατηρήσεις και επισημάνσεις.

 

Λέξεις κλειδιά: ποινικώς ανεύθυνοι ανήλικοι, ποινικώς υπεύθυνοι ανήλικοι, ενήλικοι δράστες.

Το αυτοτελές σύστημα των εννόμων συνεπειών του ποινικού δικαίου ανηλίκων. Η αναμορφωτική, θεραπευτική και σωφρονιστική κρατική παρέμβαση στη ζωή των ανήλικων δραστών. Εισαγωγή σε ίδρυμα αγωγής ως έσχατο μέτρο της αναμορφωτικής μεταχείρισης των ανηλίκων. Προβληματική των προϋποθέσεων και της δικαστικής επιμέτρησης του ποινικού σωφρονισμού, προϋποθέσεις της απόλυσης υπό όρο και του κατ’ οίκον περιορισμού με ηλεκτρονική παρακολούθηση. Η ποινική μεταχείριση των νεαρών ενηλίκων. Συγκριτικού δικαίου παρατηρήσεις. Διεθνείς τάσεις αντιμετώπισης της εγκληματικότητας των ανηλίκων.

 

Λέξεις κλειδιά: επίπληξη, ανάθεση επιμέλειας, επιμέτρηση, υπό όρους απόλυση.

Ιδιαιτερότητες της ποινικής διαδικασίας ανηλίκων: Αποχή από τη δίωξη ανηλίκου. Διεθνείς τάσεις εξω-δικαστηριακής και προ-δικαστηριακής αντιμετώπισης της εγκληματικότητας των ανηλίκων. Θεσμοί του συστήματος απονομής δικαιοσύνης σε ανηλίκους: Ο δικαστής και ο εισαγγελέας ανηλίκων. Σύνθεση και αρμοδιότητες των δικαστηρίων ανηλίκων. Ο συνήγορος ανηλίκων. Κοινωνική αρωγή στην ποινική δίκη ανηλίκων: Οργάνωση της Υπηρεσίας Επιμελητών Ανηλίκων και καθήκοντα επιμελητών ανηλίκων. Οργάνωση και αποστολή των Εταιρειών Προστασίας Ανηλίκων. Συγκριτικού δικαίου παρατηρήσεις.

 

Λέξεις κλειδιά: δικαστήριο ανηλίκων, εισαγγελέας ανηλίκων, κοινωνική αρωγή.

Θεσμοί του συστήματος απονομής δικαιοσύνης σε ανηλίκους: Περιοριστικοί όροι και προσωρινή κράτηση ανηλίκων. Ένδικα μέσα. Ποινικό Μητρώο. Θεμελιώδεις αρχές και δικαιώματα των ανηλίκων στο σύστημα της ποινικής δικαιοσύνης. Δικαιώματα του κατηγορουμένου στην ενεργητική συμμετοχή στην ποινική δίκη: δικαίωμα να έχει συνήγορο, δικαίωμα ακρόασης. Δικαιώματα του ανήλικου κατηγορουμένου στην παθητική συμμετοχή στην ποινική δίκη: δικαίωμα σιωπής, δικαίωμα άρνησης της κατηγορίας. Συμβατότητα με τη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού και τους Στοιχειώδεις Κανόνες των Ηνωμένων Εθνών για την Απονομή Δικαιοσύνης σε Ανηλίκους.

 

Λέξεις κλειδιά: περιοριστικοί όροι, προσωρινή κράτηση, ένδικα μέσα.

Ιδιαιτερότητες της σωφρονιστικής μεταχείρισης των ανηλίκων και νεαρών ενηλίκων: ειδικά καταστήματα κράτησης, υποχρεωτική σχολική εκπαίδευση, προαιρετική επαγγελματική κατάρτιση και εργασία, ευεργετικός υπολογισμός συμμετοχής σε προγράμματα εκπαίδευσης και εργασίας κατά τον χρόνο έκτισης της ποινής, επαφή με το ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον (επισκέψεις, άδειες), πειθαρχικές κυρώσεις. Διεθνές και εσωτερικό νομικό καθεστώς της αντιμετώπισης των ανηλίκων που έχουν στερηθεί την ελευθερία τους.

 

Λέξεις κλειδιά: έκτιση ποινής, σωφρονισμός, μεταχείριση κρατουμένων.

Η έκτιση της ποινής στα ειδικά καταστήματα κράτησης νέων: σωφρονιστική πραγματικότητα. Μειονεκτικές καταστάσεις, υποβαθμισμένες συνθήκες κράτησης. Ανάλυση των στοιχείων της σωφρονιστικής στατιστικής κατά ομάδα ηλικίας, νομικό καθεστώς κρατουμένων (προσωρινά κρατούμενοι, καταδικασθέντες) και κατηγορίες εγκλημάτων.

 

Λέξεις κλειδιά:πρόγραμμα επαγγελματικής εκπαίδευσης, συνθήκες διαβίωσης, αγωγή ανηλίκου.

Η επίσημα βεβαιωμένη εγκληματικότητα ως δείκτης του κοινωνικού ελέγχου στο ποινικό δίκαιο ανηλίκων. Ανάλυση των στοιχείων των εγκληματολογικών στατιστικών της αστυνομίας. Έκταση, δομή και εξέλιξη της επίσημα βεβαιωμένης παραβατικότητας (ομάδα ηλικίας, κατηγορίες εγκλημάτων). Εγκληματικότητα των ατόμων μετεφηβικής ηλικίας ή νεαρών ενηλίκων. Συγκριτική ανάλυση της παραβατικότητας των ανηλίκων με άλλες χώρες της Ευρώπης.

 

Λέξεις κλειδιά: έκταση εγκληματικότητας, δομή εγκληματικότητας, εξέλιξη εγκληματικότητας.

Ανάλυση των στοιχείων των ελληνικών εγκληματολογικών στατιστικών της ποινικής δικαιοσύνης. Έκταση, δομή και εξέλιξη της τελεσίδικα βεβαιωμένης ένδικης παραβατικότητας (ομάδα ηλικίας, φύλο, κατηγορίες εγκλημάτων, κυρωτική πρακτική). Αντιπαραβολή των στοιχείων της στατιστικής της αστυνομίας με αντίστοιχα της στατιστικής της ποινικής δικαιοσύνης. Συγκριτική ανάλυση της τελεσίδικα βεβαιωμένης παραβατικότητας και της ποινικής αντιμετώπισής της με άλλες χώρες της Ευρώπης.

 

Λέξεις κλειδιά: ένδικη εγκληματικότητα, κυρωτική πρακτική, δικαστική εγκληματολογική στατιστική.

Έρευνες σκοτεινού πεδίου: έρευνες θυματοποίησης και έρευνες αυτοαναφερόμενης εγκληματικότητας. Κανονικότητα της παραβατικότητας των ανηλίκων βάσει των διεθνών ερευνών της αφανούς εγκληματικότητας. Συμπεράσματα για την αντεγκληματική πολιτική.

 

Λέξεις κλειδιά: θυματοποίηση, αυτοομολογούμενη εγκληματικότητα, σκοτεινό πεδίο.

Προσέγγιση και αξιολόγηση του ελληνικού συστήματος απονομής δικαιοσύνης σε ανηλίκους μέσα από τα διεθνή και ευρωπαϊκά κείμενα και κανόνες και τα πραγματολογικά δεδομένα. Προτάσεις βελτίωσης της στατιστικής καταγραφής της εγκληματικότητας. Τάσεις εξέλιξης και στρατηγικές μεταρρύθμισης του ουσιαστικού ποινικού, δικονομικού ποινικού και σωφρονιστικού δικαίου ανηλίκων.

 

Λέξεις κλειδιά: προσωπικό πεδίο εφαρμογής, αντικειμενικό πεδίο εφαρμογής, δικονομικό πεδίο.

Ανοικτό Ακαδ. Μάθημα

Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα
Επίπεδο: A-

Αρ. Επισκέψεων :  13930
Αρ. Προβολών :  50580

Ημερολόγιο

Ανακοινώσεις

  • - Δεν υπάρχουν ανακοινώσεις -